Lịch sử Việt Nam

2 Sứ thần Đại Việt bị đi đày vì làm nhục Quốc thể

Hai sứ thần này khi đi sứ sang nhà Minh vì tham lam, danh vọng, ghen ghét lẫn nhau mà làm nhục cả quốc thể và bị vua Lê Thái Tông xử tội phải đi đày.
112

Trong lịch sử phong kiến Việt Nam từng có rất nhiều vị sứ thần tài giỏi, bản lĩnh, khí phách. Nhưng vẫn có một số trường hợp sứ thần tham lam, háo danh, đố kỵ làm mất quốc thể khi đi sứ và đã phải trả giá như Thái Quân Thực và Nguyễn Tông Trụ khi đi sứ nhà Minh.

Tháng 5 năm 1434, vua Lê Thái Tông cử đoàn sứ thần bao gồm Tuyên phủ sứ Nguyễn Tông Trụ; Trung thư hoàng môn thị lang Thái Quân Thực; kỳ lão Đái Lương Bật mang tờ biểu và phương vật sang nhà Minh cầu phong. Tuy nhiên khi đến Bắc Kinh thì Thái Quân Thực và Nguyễn Tông Trụ đã cư xử bốc đồng, vì tham lam danh vọng mà làm những việc mất quốc thể, được ghi chép rất rõ trong Đại Việt sử ký toàn thư.

Hai người này khi vâng lệnh sang sứ nhà Minh, hữu ty làm giấy tờ, theo thứ tự trước sau, ghi Tông Trụ là bồi thần, Quân Thực là kỳ lão. Quân Thực có ý bất bình.

Khi đến nước Minh, chiếu theo thứ bậc để ban áo, thì áo của Quân Thực không có hoa văn kim tuyến, trong lòng hậm hực bảo người phương Bắc rằng:

“Ta là quan tứ phẩm lại ở dưới Tông Trụ là làm sao ?”.

Đến khi dự yến, Thực không mặc áo được ban, mà mặc áo dệt kim tuyến của mình vào dự. Thực còn đem bản tâu do thừa chỉ Tham tri Nguyễn Trãi soạn ra mà chửi bới (vì trước Hành khiển Nguyễn Trãi soạn xong tờ tâu, bọn Nội mật viện Nguyễn Thúc Huệ và Học sĩ Lê Cảnh Xước muốn đổi lại mấy chữ, Nguyễn Trãi không chịu), lại chửi luôn cả Tham tri Đông đạo Đào Công Soạn, vì ông này đã cử Tông Trụ cùng đi với mình. Tông Trụ cũng giận dữ tranh cãi không ngớt, đến nỗi hai người đánh lộn lẫn nhau, Tông Trụ bị vỡ mặt, người đi theo can ngăn cũng không được. Hai người lại kiện nhau ở Hồng lô tự (của nhà Minh) nói xấu lẫn nhau. Tông Trụ còn lén tới nhà viên nội quan của Bắc triều ở Long Châu (Quảng Tây) nhận lễ vật tặng, lại nói với viên quan đi tiễn của Long Châu là Lã Hồi về chuyện khi đi sứ Ai Lao nói vụng Tiên đế nghe gièm giết bậy.

Hai người này đều vì tội đi sứ mà giao thiệp với người nước ngoài, tức giận mà đánh lẫn nhau, làm nhục cả quốc thể, đáng phải xử tử. Nhưng vì đã từng có công, nên tùy theo tội nặng hay nhẹ, đều xử tội đi đày. Tông Trụ lại đem nhiều tiền lụa sang mua hàng phương Bắc, vua ghét Trụ vi phạm lệnh cấm mà làm tiền, liền lấy hết hành trang chia cho các quan.

Chỉ vì chiếc áo hoa văn kim tuyến mà 2 sứ thần Đại Việt đã làm mất quốc thể
Chỉ vì chiếc áo hoa văn kim tuyến mà 2 sứ thần Đại Việt đã làm mất Quốc thể. (Ảnh minh họa)

Cuối cùng Thái Quân Thực thì đày ra viễn châu (Bố Chính), Nguyễn Tông Trụ thì đày ra cận châu (Nghệ An).

Nguyễn Lê Dương

Lịch sử thế giới

Chuyện hoạn quan Triều Tiên đi sứ về quê

Nhà Minh thường đòi chư hầu 1 thứ cống quái đản, đó là người bị hoạn, nhất là trẻ con. Triều Tiên cũng là 1 nước ban đầu thường bị bắt thứ này.
111

Mời các bạn cùng điểm lại một số thông tin thú vị về hoạn quan Triều Tiên đi sứ về quê.

Năm 1403, sứ Minh sang tuyển chọn hỏa giả, lấy 60 thiếu niên mặt mũi không xấu xí , sau chọn được 35 “hỏa giả” kiểu đó sang Trung Quốc. Vua Triều Tiên đích thân ra tiễn, hoạn quan các loại đều thi nhau khóc lóc chia tay.

Năm 1404, lại lấy thêm 10 hỏa giả loại 1, vua Triều Tiên chán quá, lấy cớ bệnh không ra tiễn. Cứ thế năm 1405 là 8 người, năm 1417 lấy 10,…

Đặc biệt năm 1407, Chu Đệ khoe bắt được 3000 hỏa giả An Nam (bắt thiến trẻ con nước ta), nên đòi khéo Triều Tiên cống tiếp 300-400 cho đẹp số, vua Triều Tiên bang hoàng “hang này vô giá, sao lại đòi lắm thế”, sau chỉ cống 29.

Vua Minh chơi golf cùng thái giám - triều đại thiên đường cho hoạn quan
Vua Minh chơi golf cùng thái giám – triều đại thiên đường cho hoạn quan

Nhà Minh còn có tục khá lạ là lấy người hoạn nước nào thì sau dung luôn họ đi sứ về quê để tiện việc thông dịch lẫn truyền bá ý chỉ “thiên triều” rõ hơn, còn lạ hơn khi nước ta ít (hình như không có) ghi nhận trường hợp kiểu này.

Như với Triều Tiên, từ năm 1392 tới 1469, 105 đoàn sứ thì hoạn quan dẫn 63 trong khi văn quan chỉ là 22. Có nhiều hoạn quan lại gốc Triều Tiên, đi sứ về chính quê mình ! Tưởng rằng đám đó sẽ ưu ái nước nhà, ai ngờ phần nhiều mang tiếng xấu.

Có hoạn quan Thân Quý Sinh sang nhà Minh từ đời Hồng Vũ thứ 25, lúc về quê thì toàn nói tiếng Trung, dân trong nước không nhận ra nổi. Vừa đi vừa chỉ ngón tay các thứ mà nói “Ban thưởng cho này”. Sinh tỏ vẻ không vui, không uống rượu, quan lại ai cũng ghét Sinh vô lễ.

Còn hoạn quan Chu Duẫn Đoan đi sứ quê năm 1403 thì đòi 60 người trong họ tộc làm quan.

Năm 1407, Doãn Phượng về quê, mẹ Phượng mất mà chưa táng nên Phượng đòi trăm quan ra táng, đã thế đòi hơn 10 anh em họ hàng làm quan. Phượng còn đòi thăng quê mình là quận Thụy Hưng ngót nghét 1400 hộ làm Đô hộ phủ (ngang kinh đô) cho oách !!!

Năm 1469, hoạn quan Trịnh Đồng đi sứ về quê, thấy tượng đá mộ cha mẹ, tổ tiên hao mòn, Đồng giận đòi làm mới hết. Rồi Đồng còn học theo Phượng, đòi quê mình là hương Tín Xuyên (ngang cái xã) lên làm Đô hộ phủ để vạn cổ lưu danh !!

Xem thêm: Quảng Khai Thổ Thái Vương – Vị vua vĩ đại nhất trong lịch sử Triều Tiên

Van Cao Nguyen